ΘΕΜΑ 4.2 | Η ζωή στον Παράδεισο και η παρακοή των Πρωτοπλάστων

ΕΟΡΤΟΛΟΓΙΟ Κυριακή 8 – Σάββατο 14 Νοεμβρίου

• 8 Νοεμβρίου: Σύναξις των Αρχαγγέλων Μιχαήλ και Γαβριήλ και των λοιπών Ασωμάτων και Ουράνιων Αγγελικών Ταγμάτων.
  • • Γιορτάζουν: Άγγελος, Αγγελική, Μιχάλης, Μιχαέλα, Γαβριήλ, Γαβριέλα, Σταμάτης, Σταματία, Στρατής, Ταξιάρχης, Σεραφείμ, Ραφαήλ.

Χαίρετε! Τι κάνουν τα καλά μας παιδάκια; Πως περάσατε αυτή την εβδομάδα; Πολλές φορές οι γονείς μάς μας λένε να μελετήσουμε τα μαθήματά μας, να φάμε το φαγητό που υπάρχει στο σπίτι, να παίξουμε μια ώρα στο Playstation κ.α.. Σας έχει συμβεί να παρακούσετε μια συμβουλή των γονιών σας επειδή παρασυρθήκατε από κάποιον άλλον (π.χ. να καθίσετε με τους φίλους σας έξω περισσότερη ώρα για παιχνίδι κ.α.). Όταν κάνετε ένα λάθος, είναι εύκολο ή δύσκολο να πούμε «συγνώμη»;

Όπως θα θυμάστε και από το προηγούμενο μάθημα, ο Θεός την έκτη μέρα της δημιουργίας έφτιαξε τον άνθρωπο σύμφωνα με τη δική Του εικόνα και τον έβαλε να ζει στον κήπο της Εδέμ. Αυτό το πανέμορφο μέρος, που ήταν γεμάτο δέντρα, θάμνους και κάθε λογής βλάστηση, ο Κύριος είπε στον Αδάμ να το καλλιεργεί και να είναι ο φύλακάς του. Έπειτα ο Θεός παρουσίασε μπροστά στον Αδάμ όλα τα ζώα της γης και τα πουλιά του ουρανού, για να τους δώσει το κατάλληλο όνομα. Και όποιο όνομα θα έδινε ο Αδάμ στο κάθε ζωντανό, αυτό θα ήταν και το οριστικό του όνομα. Έτσι, λοιπόν, ο Αδάμ, με τη σοφία και τη γνώση του, ονόμασε το κάθε ζωντανό.

Για να μη νιώθει μόνος ο Αδάμ, ο Θεός τον κοίμισε και από την πλευρά του έπλασε μια πολύτιμη σύντροφο και βοηθό. Οι δυο τους, ισότιμοι κι αγαπημένοι, θα εργάζονταν ελεύθερα και δίχως κόπο, φυλάσσοντας την ειρήνη του Παραδείσου. Και για να προστατέψει την ελευθερία τους ο Θεός, τους δίνει την εντολή της πρώτης νηστείας λέγοντάς στον Αδάμ: ««Παιδί μου Αδάμ, όλα αυτά που βρίσκονται στον κήπο είναι δικά σας. Προσέξτε, όμως, να μη φάτε από το δέντρο της γνώσης του καλού και του κακού. Γιατί, αν φάτε από αυτό, την ίδια μέρα θα χάσετε την αθανασία και θα χωριστείτε από εμένα».

Οι πρωτόπλαστοι, ο Αδάμ και η Εύα, απολάμβαναν όλα τα αγαθά του Κυρίου. Έτσι, θα ζούσαν για πάντα χαρούμενοι, εάν ο πονηρός Διάβολος δεν ζήλευε την ευλογημένη από τον Θεό ζωή τους. Μεταμορφώθηκε, λοιπόν, σε φίδι, το οποίο τότε ήταν το πιο έξυπνο ζώο. Πλησίασε την Εύα και τη ρώτησε: «Γιατί ο Κύριος σας απαγόρευσε να τρώτε από όλα τα δέντρα;» Η Εύα απάντησε: «Μπορούμε να φάμε όλα τα φρούτα του παραδείσου, εκτός από το δέντρο της γνώσης του καλού και του κακού, διότι, αν φάμε από αυτό, θα πεθάνουμε». Το φίδι είπε: «Δεν θα πεθάνετε. Ο Θεός σάς το απαγόρεψε, γιατί γνωρίζει πως τη μέρα που θα φάτε από αυτό το δέντρο θα γίνετε κι εσείς θεοί». Η Εύα πίστεψε το φίδι. Έφαγε, λοιπόν, τον καρπό και έδωσε στον Αδάμ να φάει και αυτός. Ο Αδάμ δέχτηκε την άσχημη συμβουλή της κι έφαγε κι ο ίδιος. Όμως, τότε κάτι άλλαξε. Ξαφνικά κατάλαβαν ότι ήταν γυμνοί και ντράπηκαν. Ενώ πριν δεν ντρέπονταν, τώρα έκοψαν φύλλα συκιάς, τα έραψαν πρόχειρα και τα φόρεσαν σαν ποδιές.

Κι όταν ο Παντογνώστης Κύριος τους αναζήτησε, ο Αδάμ και η Εύα ακούγοντας τον Θεό που περπατούσε στον κήπο, κρύφτηκαν από ντροπή και φόβο. Ο Θεός ρώτησε: «Αδάμ, πού είσαι;» Ο Αδάμ απάντησε: «Σε άκουσα που περπατούσες και ντράπηκα να εμφανιστώ μπροστά Σου, επειδή είμαι γυμνός». Ο Θεός τότε τον ρώτησε: «Πώς ξέρεις ότι είσαι γυμνός; Μήπως δοκίμασες τον απαγορευμένο καρπό;» Ο Αδάμ, για να δικαιολογηθεί, είπε: «Η Εύα μού είπε να τον δοκιμάσω και έτσι τον έφαγα». Τότε ο Κύριος απευθύνθηκε στην Εύα: «Γιατί γεύτηκες τον καρπό;» Και εκείνη είπε: «Δεν φταίω ούτε εγώ. Το φίδι με ξεγέλασε».

Ο Δημιουργός δεν υπολόγισε την προσβολή και την αχαριστία του πλάσματός του αλλά έβαλε αμέσως μπρος το σχέδιο για τη σωτηρία του. Ο Θεός στράφηκε προς το φίδι: «Γι’ αυτή τη δόλια πράξη σου να είσαι καταραμένο. Να σέρνεσαι με την κοιλιά και να τρως χώμα. Μόνο ένας απόγονος της γυναίκας θα σου συντρίψει το κεφάλι και εσύ θα του χτυπήσεις τη φτέρνα». Κατόπιν είπε στην Εύα: «Με πόνους θα γεννάς τα παιδιά σου και θα εξαρτάσαι από τον άντρα σου, ο οποίος θα είναι ο κύριός σου». Στη συνέχεια απευθύνθηκε στον Αδάμ: «Επειδή παρασύρθηκες από την Εύα, με κόπο θα καλλιεργείς τη γη και θα τρως το ψωμί σε όλη σου τη ζωή, μέχρι να πεθάνεις και επιστρέψεις πίσω στο χώμα». Ο Πανάγαθος Θεός, επειδή νοιαζόταν για τα πλάσματά Του, κατασκεύασε δερμάτινους χιτώνες, με τους οποίους τους έντυσε, για να τους προφυλάξει από τις καιρικές συνθήκες. Έτσι, οι πρωτόπλαστοι διώχθηκαν από τον παράδεισο και ο Θεός διέταξε τα Χερουβείμ να φυλάνε την πύλη του.

Αξίζει να αναλύσουμε τα εξής:

1. Όπως ο Θεός ανέθεσε στον Αδάμ να προσέχει τον παράδεισο, έτσι και εμείς, στη σύγχρονη εποχή, οφείλουμε να ενδιαφερόμαστε και να προστατεύουμε το περιβάλλον. Η φύση γύρω μας, όπως και το κάθε ζωντανό, είναι δημιουργήματά Του. Οι Άγιοι της Εκκλησίας μας σέβονταν τον φυσικό κόσμο, με τις προσευχές τους ευλογούσαν την κτίση και ηρεμούσαν τα άγρια ζώα. Και εμείς, επειδή αγαπάμε τον Θεό, αγαπάμε ταυτόχρονα και ό,τι Εκείνος έχει δημιουργήσει.
2. Ο Θεός παίρνει ένα μέρος του σώματος του Αδάμ, για να πλάσει τη γυναίκα. Αυτό δείχνει τη στενή σχέση και την ομοιότητα της γυναίκας με τον άνδρα. Δεν παίρνει όμως μέλος από το κεφάλι ούτε από τα πόδια, αλλά από τη μέση του σώματος. Αυτό δείχνει ότι η γυναίκα δεν είναι ούτε ανώτερη ούτε κατώτερη από τον άνδρα αλλά ίση με αυτόν (ισότητα). Έχουν και οι δυο τα ίδια δικαιώματα και τις ίδιες υποχρεώσεις ο ένας προς τον άλλον και οι δυο μαζί προς τον Θεό.
3. Ο άνθρωπος μέσα στον Παράδεισο είναι συνεργάτης του Θεού. Ο Θεός του αναθέτει σημαντικό έργο, δεν τον θέλει αδιάφορο και τεμπέλη. Έτσι ο άνθρωπος νοιάζεται για τη φύση και όλα τα ζώα, είναι υπεύθυνος για τη φροντίδα και την προστασία τους. Μετά την πτώση -και ιδιαίτερα κατά τους δύο τελευταίους αιώνες- ο άνθρωπος εκμεταλλεύτηκε τόσο βάναυσα τη φύση ώστε να βιώνουμε πια μια σχεδόν ολοκληρωτική καταστροφή και μόλυνση του περιβάλλοντος με τρομακτικές συνέπειες για τη ζωή μας.
4. Η εντολή της πρώτης νηστείας δεν ήταν εκδικητική ούτε τιμωρητική. Ο Θεός αν και σαν Παντογνώστης ήξερε πως οι Πρωτόπλαστοι θα την παρακούσουν, τους άφησε να αποφασίσουν ελεύθερα (αυτεξούσιο) εάν θέλουν να μείνουν κοντά Του. Η νηστεία λοιπόν δεν είναι κάτι το απλό, είναι εντολή του Θεού. Ο Ίδιος ο Κύριος νήστεψε σαν άνθρωπος στη γη, το ίδιο έκαναν και όλοι οι Άγιοι. Είναι ένα πολύ δυνατό όπλο στον αγώνα που δίνουμε όλοι οι χριστιανοί για να πετύχουμε το «καθ’ ομοίωσιν». Ας θυμόμαστε πάντα ότι η παρακοή ήταν παράβαση νηστείας (στην ουσία είναι χωρισμός από τον Θεό, αδυναμία και αστοχία να Τον αγαπήσουμε).
5. Οι πρωτόπλαστοι, όταν τους ρώτησε ο Θεός γιατί παρέβησαν την εντολή Του, δεν ζήτησαν συγγνώμη. Ο Αδάμ έριξε το φταίξιμο στην Εύα και η Εύα στο φίδι. Όλοι μας κάνουμε δυστυχώς το ίδιο: ο εγωισμός δεν μας αφήνει να ζητήσουμε συγνώμη και συνεχώς ψάχνουμε δικαιολογίες.