Θέμα 22.3 Αφιερωθείτε στην ιεροσύνη και μη διστάζετε!

Είς τό ὄνομα τοῦ Πατρός καὶ τοῦ Υἱοῦ καὶ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος. Ἀμήν. Δόξα σοι, Χριστὲ ὁ Θεός, ἡ ἐλπὶς ἡμῶν, δόξα σοι.

Βασιλεῦ οὐράνιε, Παράκλητε, τὸ Πνεῦμα τῆς ἀληθείας, ὁ πανταχοῦ παρών, καὶ τὰ πάντα πληρῶν, ὁ θησαυρὸς τῶν ἀγαθῶν, καὶ ζωῆς χορηγός, ἐλθὲ καὶ σκήνωσον ἐν ἡμῖν, καὶ καθάρισον ἡμᾶς ἀπὸ πάσης κηλῖδος, καὶ σῶσον, Ἀγαθέ, τὰς ψυχὰς ἡμῶν.

[Ἐκ Συνοδικῆς Ἀποφάσεως, ληφθείσης ἐν τῇ Συνεδρίᾳ τῆς Διαρκοῦς Ἱερᾶς Συνόδου τῆς 2ας μηνός Μαρτίου ἐ.ἔ., καί ἐξ ἀφορμῆς τῆς ἐπικειμένης Ἑ-βδομάδος Ἱερατικῶν Κλήσεων, ἀγομένης ἀπό 9ης ἕως 15ης Μαρτίου ἐ.ἔ., δια-πέμπομεν ὑμῖν, συνημμένως ὧδε, τήν ὑπ’ ἀριθ. 3104/ 3.3.2026 Ἐγκύκλιον τῆς Ἱερᾶς Συνόδου, παρακαλοῦντες ὅπως … Διδασκαλίαν σχετικοῦ πρός τάς Ἱερατικάς Κλήσεις καί τήν Ἱερωσύνην μαθήματος εἰς τά Κατηχητικά Σχολεῖα ὅλων τῶν βαθμίδων.]

ΘΕΜΑ: Αγαπήστε τον Χριστό και μην φοβάστε. Αφιερωθείτε στην ιερωσύνη και μη διστάζετε!

Πως ξεκίνησε να υπάρχει η ιεροσύνη στους ανθρώπους;

Ο Χριστός μας ως Μέγας Αρχιερέας, που έχει ολόκληρη την ιεροσύνη, μετέδωσε την ιεροσύνη του και στους ανθρώπους. Οι πρώτοι που έλαβαν την ιεροσύνη απευθείας από τον Χριστό είναι οι Απόστολοι, οι οποίοι με τη σειρά τους τη μετέδωσαν στους δικούς τους μαθητές, οι μαθητές τους τη μετέδωσαν στους διαδόχους τους κ.λπ. Αυτή η αλυσίδα, η διαδοχή δηλαδή της ιεροσύνης από τον Χριστό μέσω των Αποστόλων, των μαθητών τους κ.λπ. ονομάζεται «αποστολική διαδοχή» και συνεχίζεται μέχρι και σήμερα.

Γι’ αυτό, όταν συναντάμε κάποιον ιερέα λέμε ότι παίρνουμε την ευχή του, διότι παίρνοντας την ευχή του ασπαζόμαστε το χέρι του αρχιερέα που τον χειροτόνησε και των προηγούμενων γενεών του μέχρι την εποχή των Αποστόλων. Πάνω από όλους όμως ασπαζόμαστε τον Μέγα Αρχιερέα, ο οποίος είναι ο Χριστός μας, το δεύτερο πρόσωπο της Αγίας Τριάδος, ο οποίος ήρθε στη γη και έτσι μετέδωσε την ιεροσύνη και στους ανθρώπους. Ιεροσύνη όμως δεν έλαβαν μόνο οι απόστολοι και μαθητές του Χριστού και οι διάδοχοί τους. Ιεροσύνη μπορούν να λάβουν και όλοι όσοι βαπτίζονται χριστιανοί, οι οποίοι μέσω του βαπτίσματος και του χρίσματος λαμβάνουν αυτομάτως μέρος της ιεροσύνης του Χριστού.

Ποια είναι η διαφορά της ιεροσύνης των κληρικών με την ιεροσύνη των λαϊκών;

Ιεροσύνη φέρουμε και όλοι εμείς την ώρα της βαπτίσεως μας και του χρίσματος. Η διαφορά της δικής μας ιεροσύνης με των κληρικών είναι ότι η δική μας ιεροσύνη προκύπτει μέσω του βαπτίσματός και του χρίσματός μας και η ιεροσύνη των κληρικών προκύπτει μέσω της χειροτονίας τους. Πολλοί ονομάζουν την ιεροσύνη όλων των ανθρώπων «γενική» ή και «πνευματική» και την ιεροσύνη των κληρικών «ειδική». Όταν η ιεροσύνη είναι ειδική, έχει προηγηθεί η χειροτονία ενός ανθρώπου σε κληρικό, ο οποίος μπορεί να τελεί τα μυστήρια της Εκκλησίας μας. Για παράδειγμα, αν δεν υπάρχει ιερέας δεν μπορεί αν τελεστεί η Θεία Λειτουργία. Παράλληλα όμως, δεν μπορεί να τελεστεί η Θεία Λειτουργία μόνο με τον ιερέα και χωρίς τη συμμετοχή των πιστών. Βλέπουμε ότι οι βαπτισμένοι χριστιανοί ονομάζονται «ιεράτευμα άγιον» και «βασίλειον ιεράτευμα», καθώς ως σώμα της Εκκλησίας που έχει τη γενική ιεροσύνη, καλούνται να συμμετέχουν πνευματικά και σωματικά στην θυσία του Χριστού με την προσευχή τους και την παρουσία τους.

Ποιους αφορά το μυστήριο και ποιοι είναι οι βαθμοί της ιεροσύνης;

Το μυστήριο της ιεροσύνης δεν αφορά όλους τους πιστούς της Εκκλησίας αλλά μόνο εκείνους που κλήθηκαν να υπηρετήσουν τον Θεό, δηλαδή τους κληρικούς μας. Για να γίνει κάποιος κληρικός πρέπει να έχει την έγκριση του πνευματικού στον οποίο εξομολογείται και από τον επίσκοπο. Υπάρχουν δυο ειδών κληρικοί: οι ιερομόναχοι και οι έγγαμοι.

Οι ιερομόναχοι, είναι άνδρες οι οποίοι πρώτα έγιναν μοναχοί και έπειτα χειροτονήθηκαν από τον επίσκοπό τους ιερείς. Οι ιερομόναχοι ζουν στο μοναστήρι στο οποίο αφιερώθηκαν και τελούν τα μυστήρια της Εκκλησίας είτε στο μοναστήρι τους είτε σε κάποια ενορία του τόπου τους που έχει ανάγκη ιερέα.

Οι έγγαμοι ιερείς, είναι άνδρες οι οποίοι πρώτα παντρεύτηκαν και έπειτα χειροτονήθηκαν και αυτοί από τον επίσκοπό τους. Οι έγγαμοι ιερείς ζουν στο σπίτι με την οικογένειά τους, μπορούν να έχουν παιδιά και τελούν τα μυστήρια της Εκκλησίας μας στην ενορία που τους ορίζει ο επίσκοπος.

Η ιεροσύνη έχει τρεις βαθμούς: 1. του διακόνου, 2. του ιερέα και 3.του επισκόπου. Ολόκληρη την ιεροσύνη την έχει μόνο ο επίσκοπος, ο οποίος μπορεί να τελέσει το μυστήριο της ιεροσύνης και του καθαγιασμού των ναών. Οι ιερείς μπορούν με την άδεια του επισκόπου τους να τελέσουν όλα τα άλλα μυστήρια της Εκκλησίας μας (Θεία Ευχαριστία, Βάπτιση, Χρίσμα, Ευχέλαιο, Γάμος, Μετάνοια ή Εξομολόγηση). Ο διάκονος δεν έχει πλήρη βαθμό ιεροσύνης. Ουσιαστικά λειτουργεί ως βοηθός του επισκόπου ή του ιερέα στα μυστήρια.

Ας μην κρίνουμε τους ιερείς αν είναι επαρκείς ή δεν είναι

Παρατηρούμε τα τελευταία χρόνια μια αποστασιοποίηση των νέων από την Εκκλησία και ο κυριότερος λόγος που προβάλλεται γι’ αυτό είναι η ανεπάρκεια των ιερέων και η κατάκριση του έργου τους. Αν πεις δε, σε κάποιον νέο να γίνει ιερέας, το πιθανότερο είναι πως θα γελάσει και θα σε χλευάσει. Σίγουρα μεγάλο ρόλο στα παραπάνω έχουν παίξει και τα σκάνδαλα που κατά καιρούς έχουν βγει στο φως της δημοσιότητας σχετικά με ιερείς και μας έχουν απασχολήσει έντονα.

Πού βρίσκεται όμως το λάθος και τελικά η ειδοποιός διαφορά? Δεν έχουμε συνειδητοποιήσει πως ΚΑΙ οι ιερείς είναι άνθρωποι. Με ιδιαιτερότητες, με ελαττώματα, με αδυναμίες. Δεν είναι άγγελοι, δεν είναι ο Θεός σε μικρογραφία. Ναι κάνουν λάθη, ναι σε κάποιες περιπτώσεις έχουν δυσφημίσει την αποστολή της Εκκλησίας. Και δεν θα αναφέρουμε το γνωστό κλισέ, «σε κάθε επάγγελμα/λειτούργημα υπάρχουν καλοί και κακοί». Πρώτον γιατί όλοι ξέρουμε ότι όντως ισχύει αλλά και δεύτερον γιατί η ουσία είναι αλλού.

Όλα τα παραπάνω δεν έχουν καμία απολύτως σχέση με την ίδια την Εκκλησία, με την αποστολή της, με τον Χριστό. Όσο κακός ή δύστροπος ή περίεργος μπορεί να είναι ένας ιερέας δεν σημαίνει ότι μπορεί να υποβαθμίσει τα Μυστήρια που τελεί. Σε καμία περίπτωση και ξεκάθαρα. Άρα αυτό που πρέπει να μας ενδιαφέρει είναι το να κοινωνήσουμε το Σώμα και το Αίμα του Χριστού (ή να συμμετέχουμε σε οποιοδήποτε Μυστήριο) και όχι ποιος θα μας το μεταδώσει. Ένα πολύ απλοϊκό παράδειγμα είναι και το εξής: πάω να αγοράσω μια συγκεκριμένη τηλεόραση σε ένα κατάστημα με ηλεκτρικά είδη. Θα ρωτήσω ποιος πωλητής είναι άμεμπτος και καλός άνθρωπος ώστε να μου την πουλήσει μόνο εκείνος? Αν δηλαδή μου την πουλήσει κάποιος περίεργος για τα γούστα μου, δεν θα την αγοράσω? Αυτό που με ενδιαφέρει είναι η τηλεόραση. Και όχι ο ηθικότερος εκπρόσωπος του καταστήματος. Ο Άγιος Παϊσιος έλεγε πως όλοι χρειάζονται στην Εκκλησία και όλοι προσφέρουν έργο. Και οι ήπιοι χαρακτήρες και οι αυστηροί. Όπως το ανθρώπινο σώμα χρειάζεται και τα γλυκά και τα ξινά για να ισορροπεί.

Κανένα Μυστήριο της Εκκλησίας δεν μπορεί να τελεστεί χωρίς τον ιερέα.

Αφού ξεκαθαρίσαμε τα παραπάνω, ας ξεκαθαρίσουμε και κάτι ακόμα. Κανένα απολύτως Μυστήριο της Εκκλησίας δεν μπορεί να τελεστεί χωρίς τον ιερέα. Οι ιερείς είναι αναπόσπαστο κομμάτι της Εκκλησίας και των μυστηρίων της και τίποτα δεν θα μπορούσε να γίνει χωρίς την παρουσία τους. Πάλι ο Άγιος Κοσμάς ο Αιτωλός και επαναλαμβάνοντας αυτό ο Άγιος Παϊσιος μας λένε ότι οι ιερείς είναι ανώτεροι από τους αγγέλους. Οι Άγιοι άγγελοι καλύπτουν τα πρόσωπά τους την ώρα που γίνεται η Θεία Λειτουργία, ενώ ο ιερέας στέκεται μπροστά και τα τελεί.

Έχουμε ανάγκη ιερέων και μάλιστα καλών ιερέων

Δυστυχώς όμως όσο περνούν τα χρόνια τόσο μεγαλύτερες ελλείψεις θα έχουμε στο ιερατικό κομμάτι. Και αυτό είναι ένα φαινόμενο πανελλαδικό που εντείνεται όλο και πιο πολύ. Δεν έχουμε σήμερα επάρκεια ιερέων και ιδιαίτερα στην Μητρόπολή μας. Ενώ έχουμε 110 ενορίες, οι ιερείς μας είναι γύρω στους 65 στον αριθμό μαζί με τους ιερομονάχους που εξυπηρετούν. Δηλαδή είμαστε σχεδόν οι μισοί ιερείς από όσους χρειαζόμαστε.

Αναλογιστήκαμε όμως τι συνέπειες θα έχει όλο αυτό? Πού θα μας οδηγήσει, το να μην έχουμε ιερείς; Αναλογιστήκαμε ότι πολλοί ναοί και ιδιαίτερα τα μικρότερα εκκλησάκια θα κλείσουν και θα ερημώσουν? Ποιος θα τελεί τα μυστήρια και πώς θα υπάρχει λατρευτική ζωή? Άρα ακόμα και να υπάρχουν παιδιά που ενδεχομένως να είναι αυτή η κλίση ή η επιθυμία τους, δεν θα έχουν την ευκαιρία να το ανακαλύψουν και να το ακολουθήσουν αν δεν έρχονται σε επαφή με τους κληρικούς!

Γίνε κι εσύ νέε μου ιερέας και εσύ νέα μου πρεσβυτέρα

Δυσκολεύονται οι νέοι να ακολουθήσουν αυτή την κλίση και μάλιστα από έρευνα που έχει γίνει περισσότερο δυσκολεύονται οι γυναίκες να γίνουν πρεσβυτέρες. Είναι ένας σοβαρός λόγος και για κάποιον υποψήφιο ιερέα ώστε να κάνει τελικά πίσω. Ωστόσο, βλέπουμε ότι στις Μητροπόλεις που ασχολούνται με την κατήχηση της νεολαίας και κάνουν σημαντικό έργο σε αυτόν τον τομέα, τα αποτελέσματα να είναι πιο αισιόδοξα.

Μακἀρι και από εσάς τα παιδιά που βρίσκεστε στα κατηχητικά μας να θελήσετε να ακολουθήσετε την ιερατική ζωή. Μακάρι και από τις κοπέλες και νέες που έχουμε στις συντροφιές μας να θελήσετε να γίνετε πρεσβυτέρες! Μεγάλη ευλογία για όλους μας.

Σίγουρα για να επιλέξει ένας νέος να γίνει ιερέας ή μια νέα κοπέλα να γίνει πρεσβυτέρα χρειάζεται να αγαπούν τον Θεό αρχικά αλλά και την Εκκλησία και τους ανθρώπους. Όμως αν δεν διδαχθούμε και τα αναγκαία, αν δεν γνωρίσουμε κάτι, πώς το απορρίπτουμε εκ προοιμίου? Για παράδειγμα ας υποθέσουμε ότι κάποιος έχει μια κλίση στα μαθηματικά. Είναι δυνατόν να γίνει μαθηματικός αν δεν πάει σχολείο, αν κανένας δεν του διδάξει όσα πρέπει ώστε και εκείνος με την σειρά του να τα διδάξει σε άλλους?

Επίσης το κοσμικό φρόνημα είναι ένας πολύ μεγάλος ανασταλτικός παράγοντας που απομακρύνει τους νέους από τον πόθο της ιεροσύνης. Φοβούνται να αφήσουν πίσω τους αυτή την ζωή και να αφιερωθούν στον Χριστό. Πιστεύουν ότι ακολουθώντας αυτόν τον δρόμο, θα χρειαστεί να μπουν στον πάγο, να μην έχουν καμία επιθυμία, να χάσουν την νεανικότητα τους, τα ωραιότερα χρόνια τους. Πιστεύουν ότι ο ιερέας δεν πρέπει να είναι κανονικός άνθρωπος, πρέπει να “πετάει”!

Ο ιερέας είναι απλός κανονικός άνθρωπος

Όμως η πραγματικότητα και η αλήθεια απέχει πολύ. Οι ιερείς φυσικά και είναι κανονικοί άνθρωποι με επιθυμίες και ζητούμενα. Ζουν όμορφα με τις οικογένειές τους και μάλιστα σε πολλές περιπτώσεις είναι και παράδειγμα προς μίμηση για πολλούς άλλους. Το ότι δεν μπορούν να κάνουν ανεξέλεγκτα οτιδήποτε και έχουν κάποιους περιορισμούς είναι σαφές. Όμως αν μπούμε στην ουσία αυτής της πρότασης, θα διαπιστώσουμε ότι κανένας δεν μπορεί να κάνει ό,τι θέλει χωρίς περιορισμούς. Κανένας! Κι αν αυτό υποθετικά γίνει, τότε θα υπάρξουν συνέπειες και συνήθως σοβαρότατες.

Καταλήγουμε λοιπόν στο εξής:
1.  Αγαπήστε τον Χριστό και μην φοβάστε. Αφιερωθείτε στην ιεροσύνη και μην διστάζετε.
2. Η μοναδική πραγματική ελευθερία που μπορεί να βιώσει ο άνθρωπος είναι η αφιέρωση του στον Χριστό.
3. Μέσα από αυτού του είδους την δέσμευση θα οδηγηθούμε στην ελευθερία που μας απελευθερώνει από όλα τα δεσμά των παθών μας.
4. Χρειαζόμαστε νέα παληκάρια και νέα παιδιά να γίνουν ιερείς και και νέες κοπέλες να γίνουν πρεσβυτἐρες (συζύγους ιερέων) για να αγιάσουν οι ίδιοι και να αγιάζουν τους πιστούς! Είθε να γίνει, Αμήν.

ΠΡΟΣΕΥΧΗ: (Μετά από κάθε συνάντηση) 

Όλα τα παιδιά μαζί με τον κατηχητή, γονατισμένοι μπροστά από το εικόνισμα του Χριστού στο ιερό τέμπλο θα εκφωνήσουμε την προσευχή του Αγίου Εφραίμ, λέγοντας στο τέλος όλοι μαζί το “Δι’ εὐχῶν…”

«Κύριε καί Δέσποτα τῆς ζωῆς μου, πνεῦμα ἀργίας, περιεργίας,  πνεῦμα φιλαρχίας καί ἀργολογίας μή μοι δῷς. Πνεῦμα δέ σωφροσύνης, ταπεινοφροσύνης, ὑπομονής καί ἀγάπης  χάρισαί μοι τῷ σῷ δούλῳ. Ναί, Κύριε Βασιλεῦ, δώρησαί μοι τοῦ ὁράν τά ἐμά πταίσματα, καί μή κατακρίνειν τόν ἀδελφόν μου, ὅτι εὐλογητός εἶ εἰς τούς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Αμήν».